III ХАЛЫҚАРАЛЫҚ «ТОМИРИС» СТУДЕНТТІК КИНОФЕСТИВАЛІ

11

«Жас, бірақ нығая түскен «Томирис» фестивалі үшінші жыл қатарынан қазақ халқының тарихы мен шығу тегіне бей-жай қарамайтын шығармашыл және өршіл жастардың аудиториясын жинап келеді. Бүгінде, жастар жаңа Қазақстанның дамуына өздерінің елеулі және жарқын үлестерін қосуға ниетті».

А. К. Мусаходжаева

2022 жылдың 26-28 сәуір аралығында Қазақ ұлттық өнер университетінде III Халықаралық «Томирис» студенттік фильмдер фестивалі өтті. Кинофестивальдің мақсаты – жас кинематографистерді қолдау, олардың кәсіби тәжірибесін қалыптастыру, сондай-ақ жоғары оқу орындары арасындағы байланыстарды нығайту және оқу тәжірибесімен алмасу.

Осы іс-шараға байланысты университет кітапханасында «Кино – өмір айнасы» атты кітап көрмесі ұйымдастырылып, өнердің осы түрін тудырушылар: актерлар, режиссерлер, операторлар, түсірілген кітаптар туралы кітаптар кеңінен ұсынылды.

Бұл көрменің бір бөлімі Қазақстан киносының тарихы мен қазіргі заманға арналған. Федулин А. «Кино в Казахстане», «Cinema in Central Asia: Rewriting Cultural Histories», Айнагулова К. «Тенденции развития киноискусства Казахстана», Беркова Н. «Казахстанское неигровое кино о взаимодействии природы и общества»,  «Рухани жаңғыру» сериясының кітаптары, «Қазақстан киносы» киноанықтамалықтары, белгілі кинотанушылар мен киносыншылардың киноға арналған кітаптары: Ногербек Б. «Экранно-фольклорные традиции в казахском игровом кино», «На экране «Казахфильм»,  Абикеева Г. «Дневник путешествий», «Нациостроительство в Казахстане и других странах Центральной Азии, и как этот процесс отражается в кинематографе»,  Рахманқызы Н. «Қазақ киносы: кеше және бүгін», Смаилова И.

«Спор кинокритика с киноврединой: по поводу стиля и киноязыка в казахском игровом кино: чего хочу: что люблю: что вижу: что вдохновляет», мерзімді басылымдардағы мақалалар мен сұхбаттар: Косубаев Е., Лумпов Е., Рахманқызы Н., Әбікеева Г., Мұқышева Н., Тілеуғабылұлы С. КөрКөрменің үлкен бөлімі шетелдік, кеңестік және посткеңестік кезеңдегі кино тарихына арналған. Мұнда кинодраматургия, киноның рөлі туралы кітаптар, көрнекті режиссерлердің өмірі мен шығармашылығы туралы очерктер, сондай-ақ әлемнің көрнекті кинематографистерінің, халықаралық деректі және қысқа метражды фильмдер кинофестиваліне қатысушылардың сұхбаттары мен мәлімдемелері, кинооператор мамандығы туралы «FilmCraft» сериясынан алынған кітаптар ұсынылған: үздік шеберлік сыныптары.

Кинодраматург, театр және кино әртістеріне арналған бөлім, олардың шығармашылығы мен өмірдегі ең маңызды оқиғалары туралы баяндайтын кітаптар: «Кинорежиссер Ораз Әбішев», «Әкім Тарази – кинодраматург», «Әмина Өмірзақова», «Асанәлі Әшімов», «Әнуар Молдабеков», «Роза Әшірбекова», «Қазақ киносының құлагері: Абдулла Қарсақбаев туралы естеліктер» және т. б.             Экрандалған кітаптар туралы бөлім: «Надежда и опора», «Вокзал для двоих», «Загадка доктора Хауса – человека и сериалы», сонымен қатар бөлімдердің бірі ҚазҰӨУ – нің ғылыми жинақтарына арналған, онда «Кино өнері және теледидар» факультетінің мақалалары ұсынылған.            Фестиваль аясында белгілі кинотанушы, киносыншы Гүлнар Әбікеева фильмдер мен сериалдарды шығару мен ілгерілетудің қазақстандық тәжірибесі көрсетілген продюсердің шеберлігіне арналған Қазақстандағы алғашқы басылым – «Профессия: продюсер» кітабының тұсаукесерін өткізді.

Кинотанушы кинофестивальдерге, фильмдерді ілгерілету мәселелеріне, Қазақстанда продюсерлік институттың қалыптасуына, сондай-ақ 2005-2019 жылдар аралығындағы үздік қазақстандық фильмдерге шолу жасауға арналған тараулар жазып, кітапқа өз үлесін қосты.             Кітаптың тағы бір артықшылығы – мұнда Қазақстандағы продюсерлік істің негізін қалаушылардан бастап осы кәсіптің ең жас өкілдеріне дейінгі продюсерлердің профайлдары ұсынылған.             «Казахская новая волна» кітабы – «жаңа толқын» туралы халықаралық шолулар жинағы, оның ішінде бірінші дөңгелек үстелге қатысушылардың сөйлеген сөздерінен үзінділер, фильм авторларымен жеке сұхбаттар, режиссерлер туралы ескі басылымдардан үзінділер және фильмдер, сондай-ақ егжей-тегжейлі аннотациялары бар толық фильмография.

Ұсынылған кітаптарды кинотанушы Гүлнар Әбікеева ҚазҰӨУ кітапханасына сыйға тартты.

Сонымен қатар, фестивальдің екінші күні елімізге белгілі кинотанушы, кәсіби кинотану мектебінің негізін қалаушы, көрнекті ғалым, өткір ойлы сыншы, ұлағатты ұстаз Бауыржан Нөгербектің шығармашылығына арналған «Кинотанушы Бауыржан Нөгербек» кітабының таныстырылымы өтті. Кітаптың құрастырушысы және редакторлары Бауыржан Нөгербектің аяулы жары Гүлжаһан Бекхожина мен баласы  Баубек Нөгербек.Кино – өнердің сүйікті түрлерінің бірі, сондықтан кино тақырыбы кітапхананың барлық пайдаланушылары үшін қызықты болады, өйткені сүйікті фильмдеріңізді қайта қарап қана қоймай, сүйікті кітаптарыңызды қайта оқуға да себеп болды. Себебі, кез келген киносценарийдің негізі кітап болып табылады. Кітап керемет сезімдерді жеткізе алады және адамды баурап алатын және оны соңына дейін оқымайынша жібермейтін қажетті эмоционалдылықты жасай алады.Сондай-ақ, студенттік кинофестивальде  Ш. Айтматов атындағы Кино үйінің маманы, кинотанушы Гүлбара Толомушованың «Профессия – киновед» және Өзбекстан Республикасының Еңбек сіңірген мәдениет қызметкері, қоюшы-режиссер Мавзур Махмудовтың «Работа художника-одушевителя в анимационном кино»  шеберлік сыныбы өтті.

Бүгінгі өмірдегі кино – бұл кітаптың ең жақсы жарнамасы. Сондықтан «Томирис» халықаралық студенттік фильмдер фестивалі оқырмандарды жақсы кітап оқуға шабыттандырады!

Кітаптың тағы бір артықшылығы – мұнда Қазақстандағы продюсерлік істің негізін қалаушылардан бастап осы кәсіптің ең жас өкілдеріне дейінгі продюсерлердің профайлдары ұсынылған.и Киножазушыларға, театр және кино әртістеріне арналған айдар, олардың шығармашылығы мен өмірдегі елеулі оқиғалары туралы кітаптар: «Кинорежиссер Ораз Әбішев», «Әкім Тарази – сценарист», «Әмина Өмірзақова», «Асанәлі Әшімов», «Әнуар». Молдабеков», «Раушан Әшірбеков» «Қазақ киносының Құлагері: Абдолла Қарсақбаев туралы естеліктер», т.б.ножазушыларға, театр және кино әртістеріне арналған айдар, олардың шығармашылығы мен өмірдегі елеулі оқиғалары туралы кітаптар: «Кинорежиссер Ораз Әбішев», «Әкім Тарази – сценарист», «Әмина Өмірзақова», «Асанәлі Әшімов», «Әнуар». Молдабеков», «Раушан Әшірбеков» «Қазақ киносының Құлагері: Абдолла Қарсақбаев туралы естеліктер», т.б.рменің үлкен бөлімі шетелдік, кеңестік және посткеңестік кезеңдегі кино тарихына арналған. Мұнда кинодраматургия, киноның рөлі туралы кітаптар, көрнекті режиссерлердің өмірі мен шығармашылығы туралы очерктер, сондай-ақ әлемнің көрнекті кинематографистерінің, халықаралық деректі және қысқа метражды фильмдер кинофестиваліне қатысушылардың сұхбаттары мен мәлімдемелері, кинооператор мамандығы туралы “FilmCraft” сериясынан алынған кітаптар ұсынылған: үздік шеберлік сыныптары.ткеңестік кезеңдегі кино тарихына арналған. Мұнда кинодраматургия, киноның рөлі туралы кітаптар, көрнекті режиссерлердің өмірі мен шығармашылығы туралы очерктер, сондай-ақ әлемнің көрнекті кинематографистерінің, халықаралық деректі және қысқа метражды фильмдер кинофестиваліне қатысушылардың сұхбаттары мен мәлімдемелері, кинооператор мамандығы туралы “FilmCraft” сериясынан алынған кітаптар ұсынылған: үздік шеберлік сыныптары.

Көрменің үлкен бөлімі шетелдік, кеңестік және посткеңестік кезеңдегі кино тарихына арналған. Мұнда кинодраматургия, киноның рөлі туралы кітаптар, көрнекті режиссерлердің өмірі мен шығармашылығы туралы очерктер, сондай-ақ әлемнің көрнекті кинематографистерінің, халықаралық деректі және қысқа метражды фильмдер кинофестиваліне қатысушылардың сұхбаттары мен мәлімдемелері, кинооператор мамандығы туралы “FilmCraft” сериясынан алынған кітаптар ұсынылған: үздік шеберлік сыныптары.ламбек Тілеуғабылұлы